TOP
Kultura

“Język farerski – historia i podstawowe zwroty”

Język farerski – historia i podstawowe zwroty

Język farerski wywodzi się od języka staronorweskiego używanego w czasach Vikingów oraz języka celtyckiego. W 1854 roku Venceslaus Ulricus Hammershaimb, luterański ksiądz razem z islandzkim językoznawcą Jón Sigurðssonop ’em zestandaryzowali farerską gramatykę. Twórcom zarzucano niepotrzebne odniesienia do zasad języka staronorweskiego, które sprawiały, że pisana wersja języka farerskiego wyglądała bardzo archaicznie. Próbę wyznaczenia innych zasad  podjął lingwista Jákup Jakobsen. Stworzona przez niego ortografia była bliższą językowi mówionemu, ale nigdy się nie przyjęła. Ciekawostką jest fakt, że  jako pierwszy farerczy uzyskał tytuł doktora, a jego ojcem był Hans Nicolai Jacobsen – właściciel pierwszej księgarni na Owcach działającej po dzień dzisiejszy – H. N. Jacobsens Bókahandil. 

Określona przez Hammershaimb’a i Sigurðssonop’a gramatyka jest stosowana po dziś dzień, a jedyny w swoim rodzaju alfabet to duma narodowa Farerów. W 1937 język farerski zastąpił duński w szkołach, a w 1938 w kościele. Od 1948 stał się językiem urzędowym zgodnie z aktem samostanowienia.  

Podstawowe zwroty

Tutaj znajdziesz internetowy słownik języka farerskiego:  faroeislandstranslate.com

Dzień dobry – Góðan dag [gouwan dae]
Dobry wieczór – Gott kvøld [gott kvuld]
Dobranoc – Góða nátt [gouwa not]
Do widzenia – Farvæl [farrvael]
Proszę – Góði [gouwe]
Dziękuje – Takk [takk]
Tak – Ja [yah]
Nie – Nei [nai]
Jak się nazywasz? – Hvussu eita tygum [Kvussu aitah] 
Nazywam się… – Eg eiti… [eh aite]
Skąd jestes? – Hvaðan eru tygum?  [Kva-an ehru teeyum?]
Jestem z … – Eg eri úr …  [Eh ehri uwr …] 
Ile masz lat? – Hvussu gamal eru tygum? [Kvussu gaemahl ehru teeyum?] 
Czy mówisz po farersku? – Dugir tú føroyskt? [Duwur tuwe foerist?] 
Mówię po… – Eg tosi… [eh toh-se…] 
Nie mówie po… – Eg dugi ikki… [eh duwi itje…]
Przepraszam – Orsaka meg [Ohrsaeka meh] 
Do zobaczenia – Síggjast seinni [síghast saidni]
Kocham Cię – Eg elski teg  [eh elshe teh]

Liczebniki

0 – Null [null]
1 – Eitt [aitt]
2 – Tvey [tvay]
3 Trý [truy]
4 Fýra [fuyrah]
5 Fimm [fimm]
6 Seks [sex]
7 Sjey [shay]
8 Átta [otta]
9 Níggju [nuyg-gju]
10 Tíggju [tuyg-gju]
11 Ellivu [edl-li-vu]
12 Tólv [tölv]
13 Trettan [tret-tann]
14 Fjúrtan [fjyrh-tann]
15 Fimtan [fimh-tann]
16 Sekstan [sex-tann]
17 Seytjan [say-chann]
18 Átjan [ah-chann]
19 Nítjan [nuy-chann]
20 Tjúgu [chuv-vu]
21 Einogtjúgu [ain-o-chuv-vu]
22 Tveyogtjúgu [tvay-o-chuv-vu]
30 Tredivu [truy-at-tee]
40 Fjøruti [fuyr-at-tee]
50 Hálvtrýss [fimm-tee]
60 Trýss [sex-tee]
70 Hálvfjers [shay-tee]
80 Fýrs [Ott-ah-tee]
90 Hálvfems [nuy-tee]
100 Hundrað [hunn-drah]
1.000 Eitt túsund [aitt tuw-sunnd]

Zwroty dotyczące czasu

Poniedziałek – mánadagur [maah-nah-dae-wur]
Wtorek – týsdagur [tuysh-dae-wur]
Środa – mikudagur [mee-kuu-dae-wur]
Czwartek – hósdagur [hoes-dae-wur]
Piątek fríggjadagur [fruydj-ah-dae-wur]
Sobota leygardagur [lay-yar-dae-wur]
Niedziela sunnudagur [sunn-uuh-dae-wur]
Dzień – dagur [dae-wur]
Poranek – morgun [morr-gunn]
Popołudnie – seinnapart [saidn-a-parrt]
Wieczór – kvøld [kvoeld]
Noc – nátt [not]

co myślisz?

Twój adres email nie zostanie opublikowany.